Лековите за слабеење го зголемуваат ризикот од одвојување на ноктите

Истражувањето, спроведено врз 1.904 лица во четири земји, покажало значителна разлика. Додека 9 проценти од пациентите со дијабетес тип 2 или дебелина кои никогаш не користеле вакви лекови пријавиле одвојување на ноктите, кај корисниците на лекови од групата ГЛП-1 овој процент изнесувал 39 отсто.

Сепак, приближно половина од корисниците на овие лекови изјавиле дека имале проблеми со ноктите и пред почетокот на терапијата. Резултатите биле претставени на Конгресот на Европската академија за дерматологија и венерологија во 2026 година, одржан во Виена.

Истражувачите споредиле 575 корисници на лекови од групата ГЛП-1 од Франција, САД, Бразил и Мексико со 1.329 пациенти со дијабетес тип 2 или дебелина кои никогаш не користеле вакви лекови.

Според соопштението на Европската академија за дерматологија и венерологија, 66 проценти од корисниците на овие лекови пријавиле најмалку еден проблем со ноктите, во споредба со 53 проценти од контролната група. Промена на бојата на ноктите била забележана кај 46 проценти од корисниците на лековите, наспроти 17 проценти од лицата во контролната група.

Шарл Тајеб, генерален директор на Европската организација за процена на здравствената нега и еден од авторите на истражувањето, истакнал дека резултатите покажуваат јасна поврзаност, но нагласил и еден важен аспект.

Според Тајеб, не секоја промена што се јавува за време на терапијата со лекови од групата ГЛП-1 мора нужно да биде предизвикана од самата терапија.

Истражувањето се темели на симптомите што самите учесници ги пријавиле. Наместо пациентите да бидат следени во текот на терапијата преку стандардизирани дерматолошки прегледи, студијата била спроведена како пресечно истражување, односно нивните искуства биле забележани во еден определен момент.

Ова значи дека не може со сигурност да се докаже дека лековите се директна причина за забележаните промени.

Исто така, останува нејасен степенот на одвојување на ноктите пријавен во истражувањето. Истражувачите не прецизирале дали станува збор за делумно одвојување на ноктот од неговото лежиште, целосно губење на ноктот или за двете состојби. Достапните информации не прават разлика ниту меѓу ноктите на рацете и нозете.

Во медицината, одвојувањето на ноктната плочка од нејзиното лежиште се нарекува онихолиза. Според експертите, оваа состојба може да ги зафати ноктите на рацете или нозете, а може да биде предизвикана од различни фактори, меѓу кои повреди, кожни заболувања и инфекции.

Сепак, овие општи медицински сознанија не откриваат какви точно промени имале учесниците во истражувањето.

Поради тоа, податокот од 39 проценти не треба да се толкува како доказ дека приближно четири од десет корисници целосно ги изгубиле ноктите. Исто така, овој процент не претставува процена на веројатноста нов пациент да развие ваков проблем по започнувањето на терапијата.

При анализата на резултатите, истражувачите ги земале предвид и дерматолошките заболувања, како и недостатокот на хранливи материи во организмот.

Според соопштението, по вклучувањето на овие фактори, дел од утврдените поврзаности ослабеле, но одвојувањето и промената на бојата на ноктите и понатаму биле приближно два до трипати почести кај корисниците на лековите.

Сепак, не биле објавени точните статистички процени по приспособувањето на резултатите, ниту интервалите на доверба. Без овие податоци, не може целосно да се оцени прецизноста на споредбите само врз основа на објавеното соопштение.

Истражувачкиот тим го испитувал и влијанието на губењето на телесната тежина. Кога анализата била ограничена на учесниците што ослабеле, разликите и понатаму останале статистички значајни.

Ова укажува дека самото губење на тежината можеби не е доволно објаснување за забележаните промени. Сепак, резултатите не докажуваат дека лековите имаат директно влијание врз ноктите.

Во паралелно истражување, спроведено врз истите учесници, биле испитувани и симптомите поврзани со косата и кожата на главата. Резултатите дополнително го зголемиле интересот за можната поврзаност меѓу дејството на лековите од групата ГЛП-1 и опаѓањето на косата.

Додека 34 проценти од учесниците во контролната група пријавиле невообичаено опаѓање на косата, кај корисниците на лековите овој процент изнесувал 50 отсто.

Намалување на волуменот или густината на косата било забележано кај 42 проценти од корисниците, во споредба со 19 проценти од контролната група.

Кај лицата што ги користеле лековите, опаѓањето на косата често било придружено со симптоми на кожата на главата, како чешање, црвенило или лупење.

Бруно Алиуа, дерматолог од Француското здружение за хумани и кожни науки и еден од авторите на истражувањето, посочил дека овие промени можеби не се ограничени само на вообичаеното опаѓање на косата по нагло губење на телесната тежина, туку може да вклучуваат и воспалителни процеси.

Бидејќи резултатите поврзани со косата потекнуваат од истата група испитаници, тие не претставуваат независна потврда на наодите за ноктите. Наместо тоа, даваат дополнителен увид во симптомите пријавени од учесниците.

Прашањата дали слични промени се јавуваат и кај други групи пациенти, како и колку често проблемите се појавуваат по започнувањето на терапијата, остануваат отворени за идни истражувања.

Во соопштението не е наведено кои конкретни лекови од групата ГЛП-1 ги користеле учесниците, ниту се претставени резултати за поединечни лекови. Поради тоа, наодите не можат да потврдат дека определен лек предизвикува промени на ноктите.

Како извори за двете истражувања се наведени презентациите од конгресот, но не е посочен објавен научен труд во кој детално се претставени резултатите.

Истражувањето за ноктите било спроведено со институционална поддршка на лабораториите ДУКРЕ, кои се дел од групацијата Пјер Фабр, компанија што развива дерматолошки производи и производи за нега на косата.

Истражувачите сега планираат да ги следат пациентите уште од почетокот на терапијата.

Стандардизираните дерматолошки прегледи и биолошкото следење би можеле да помогнат да се утврди кога се развиваат промените, кои фактори придонесуваат за нивната појава и дали тие се повратни.

Според Алиуа, ваквите промени се чести и најчесто се безопасни.

Тој им препорачува на лицата што ќе забележат промени на ноктите, опаѓање на косата или чешање и црвенило на кожата на главата да се консултираат со својот лекар, наместо самостојно да ја прекинат терапијата.