Од светското време ќе се одземе една секунда

Часовниците што ги користиме во секојдневниот живот се засноваат на Координираното универзално време, кое претставува меѓународен временски стандард.

Овој систем се формира врз основа на податоците добиени од атомските часовници поставени на различни локации низ светот.

Додека атомските часовници работат со исклучително висока прецизност, брзината со која Земјата се врти околу својата оска не е постојана.

Гравитациското влијание на Месечината, движењата во внатрешните слоеви на планетата, како и промените во водените и ледените маси, влијаат врз брзината на ротацијата на Земјата.

Поради тоа може да се појави разлика меѓу астрономското време и времето што се мери со атомските часовници.

Со цел да се ограничи разликата меѓу овие два начина на мерење на времето, од 1972 година, по потреба, на часовниците им се додаваше по една секунда.

Досега се додадени вкупно 27 престапни секунди, а последната беше применета на 31 декември 2016 година.

Сепак, оваа мала корекција може да предизвика проблеми во дигиталните системи што бараат исклучително прецизно мерење на времето.

Примената на престапната секунда создава технички предизвици за компјутерските сервери, телекомуникациската инфраструктура, електроенергетските мрежи и системите за финансиски трансакции.

Престапната секунда додадена во 2012 година предизвика нарушувања во работењето на интернет-платформите како Reddit и LinkedIn.

Од оваа промена беше погоден и системот за резервации на австралиската авиокомпанија Qantas.

По последната примена на престапната секунда во 2016 година, дел од клиентите на компанијата за облачни услуги Cloudflare се соочија со краткотрајни прекини и доцнења.

Технолошките компании се залагаат за укинување на оваа практика, посочувајќи дека додавањето секунди во неправилни временски интервали може да предизвика неочекувани грешки во софтверските системи.

Промената што се разгледува во рамките на Меѓународното биро за тегови и мерки предвидува да се дозволи поголемо отстапување меѓу времето засновано на атомските часовници и времето определено според ротацијата на Земјата.

На состанокот одржан на 15 октомври 2026 година во Франција, претставниците на земјите усвоија одлука со која се прифаќа пристапот на „престапен час“ наместо досегашната престапна секунда.

Со новата регулатива ќе се дозволи разликата меѓу времето засновано на атомските часовници и астрономското време да достигне еден час, односно 3.600 секунди.

Се проценува дека за да се создаде толкава разлика би биле потребни илјадници години.

На овој начин повеќе нема да има потреба од повремено додавање по една секунда на часовниците.

Сепак, промената нема да предизвика директно забележлива разлика во секојдневниот живот на луѓето. Нејзиното главно влијание ќе се почувствува кај технолошките системи што зависат од прецизна временска синхронизација.

Од друга страна, дел од научниците предупредуваат дека укинувањето на престапната секунда ќе бара нови технички приспособувања. Тие истовремено нагласуваат дека зачувувањето на поврзаноста меѓу мерењето на времето и ротацијата на Земјата има значајна научна вредност.