Објавена е книгата „Кодификаторите на македонскиот јазик“ од Димитар Пандев

На 2 јуни 1945 година, деветмина ја потпишале Резолуцијата за македонскиот правопис. Во книгата што ја објави „Матица македонска“, проф. д-р Димитар Пандев раскажува кои биле потписниците, какво искуство внеле во работата на Комисијата за јазик и правопис и како потоа го обликувале јазикот на повоените читанки, весници и радиоемисии.

Венко Марковски, Киро Хаџи Василев, Блаже Конески, Крум Тошев, Васил Иљоски, Мирко Павловски, Илија Топаловски, Владо Малески и Густав Влахов се деветте имиња што Пандев ги наведува по редот на потписите. Повикувајќи се на средновековната расправа „За буквите“ од Црноризец Храбар, Пандев во прологот објаснува зошто ја пишува книгата токму сега, додека „уште се живи тие што ги виделе потписниците“.

Во 1946 година, дури и зборот „настан“ барал објаснување. На страниците на „Нов ден“ Конески образложил зошто му дава предност пред тогаш раширеното „собитие“. Потврда нашол во стихот „Што е настан настанало“ од Зборникот на браќата Миладиновци. Веднаш по белешката на Конески, Пандев поместува сцена од романот „Јазли“ на Владо Малески во која еден од ликовите се буни токму против зборот „настан“.

Истражувањето ги опфаќа и филолозите Христо Зографов, Ѓорѓи Киселинов и Георги Шоптрајанов. Пандев ги разгледува читанките што Крум Тошев ги составувал со Зографов и со Васил Иљоски, а во говорот на Владо Малески препознава образец за јазикот на Радио Скопје. Во посебната „Македонска кодификаторска хрестоматија“, читателот може да прочита песни, статии и новинарски дописи на самите кодификатори, пишувани пред и по кодификацијата.

Книгата излегува во годината кога „Матица македонска“ одбележува 35 години од основањето. Кај истиот издавач Пандев има објавено поголем број научни книги, меѓу кои и книгите „Историски портрет на македонскиот литературен јазик“ (2022), „Окружението на Мисирков“ (2024) и „Стилски синтези“ (2025), во кои од различни страни го истражува развојот на македонскиот литературен јазик.